[\u2026]<\/p>\n\n\n\n
Sporym nieporozumieniem jest nag\u0142a\u015bniane raz po raz \u201eodkrycie\u201d, \u017ce pod Jasn\u0105 G\u00f3r\u0105 nie by\u0142o \u201eprawdziwych\u201d oddzia\u0142\u00f3w szwedzkich.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Istotnie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy M\u00fcllera, podobnie jak on sam, by\u0142a Niemcami. Tyle, \u017ce germa\u0144scy podkomendni jenera\u0142a pochodzili przede wszystkim z okolic Szczecina i Bremy, to jest obszar\u00f3w stanowi\u0105cych w\u00f3wczas prowincje szwedzkie.<\/p>\n\n\n\n Pod rozkazy M\u00fcllera trafi\u0142a r\u00f3wnie\u017c niemiecka piechota najemna z dawnego regimentu gwardii kr\u00f3lewskiej Jana Kazimierza, zn\u0119cona obiecanym sutym \u017co\u0142dem. Nietuzinkow\u0105 postaci\u0105 by\u0142 pu\u0142kownik Fryderyk Getkant<\/strong>, pochodz\u0105cy z Nadrenii \u2013 dawny oficer wojsk Rzeczypospolitej, wybitny in\u017cynier wojskowy, kt\u00f3ry zmieni\u0142 front i pod Jasn\u0105 G\u00f3r\u0105 kierowa\u0142 dzia\u0142aniami obl\u0119\u017cniczymi (co nie przeszkodzi\u0142o mu po jakim\u015b czasie powr\u00f3ci\u0107 na s\u0142u\u017cb\u0119 polsk\u0105). Getkant zast\u0105pi\u0142 pod Jasn\u0105 G\u00f3r\u0105 poleg\u0142ego pu\u0142kownika-in\u017cyniera Almanna de Fossisa<\/strong>, pochodz\u0105cego z holenderskiej rodziny osiad\u0142ej we W\u0142oszech.<\/p>\n\n\n\n W\u015br\u00f3d oblegaj\u0105cych znalaz\u0142a si\u0119 grupa co najmniej kilkuset Polak\u00f3w. Wedle powszechnej opinii s\u0142u\u017cyli oni niech\u0119tnie Szwedom, mieli wr\u0119cz odm\u00f3wi\u0107 udzia\u0142u w atakowaniu twierdzy. M\u00fcller rzeczywi\u015bcie nie ufa\u0142 tym sojusznikom i u\u017cywa\u0142 ich przede wszystkim do wykonywania zada\u0144 pomocniczych. Z drugiej strony trudno tu generalizowa\u0107 \u2013 nie brak\u0142o bowiem Polak\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105cych z oddaniem naje\u017ad\u017acy. Pewien rozg\u0142os zdobyli g\u00f3rnicy (\u201ekamieniarze\u201d) sprowadzeni z Olkusza, z uporem dr\u0105\u017c\u0105cy chodnik minowy, a\u017c do swego smutnego ko\u0144ca. Obecne pod Jasn\u0105 G\u00f3r\u0105 chor\u0105gwie jazdy pu\u0142kownik\u00f3w Jana Zbro\u017cka<\/strong> i Seweryna Kali\u0144skiego <\/strong>oddawa\u0142y us\u0142ugi Szwedom jeszcze przez d\u0142ugie miesi\u0105ce, w tym czasie nieraz zbrojnie \u015bcieraj\u0105c si\u0119 z rodakami.<\/p>\n\n\n\n Wielonarodowy sk\u0142ad korpusu M\u00fcllera nie dziwi\u0142 w\u00f3wczas nikogo. Przecie\u017c w s\u0142ynnej bitwie pod Kircholmem (1605) pod rozkazami hetmana Jana Karola Chodkiewicza<\/strong> stan\u0119li, obok Polak\u00f3w, Litwin\u00f3w i Rusin\u00f3w tak\u017ce Inflantczycy, Niemcy i Tatarzy – kt\u00f3rzy za przeciwnik\u00f3w mieli, poza Szwedami, r\u00f3wnie\u017c Fin\u00f3w, Esto\u0144czyk\u00f3w, Inflantczyk\u00f3w, Niemc\u00f3w, Szkot\u00f3w, Walon\u00f3w, W\u0119gr\u00f3w i\u2026 Polak\u00f3w (!).<\/p>\n\n\n\n Podobnie w morskiej batalii pod Oliw\u0105 (1627) autor polskiego zwyci\u0119stwa, admira\u0142 Arendt Dickman<\/strong> by\u0142 z pochodzenia Holendrem. Za\u0142ogi naszych okr\u0119t\u00f3w tworzyli oczywi\u015bcie Polacy, ale r\u00f3wnie\u017c i rodacy admira\u0142a, tak\u017ce Lubeczanie, Du\u0144czycy, Anglicy i Szkoci; za\u015b we wrogiej flocie szwedzkiej s\u0142u\u017cyli jako kadra oficerska i podoficerska liczni Szkoci, Du\u0144czycy, Francuzi, Niemcy i Holendrzy.<\/p>\n\n\n\n W armii Karola Gustawa w okresie \u201epotopu\u201d udzia\u0142 cudzoziemc\u00f3w by\u0142 olbrzymi. A nawet, gdy we\u017amiemy pod lup\u0119 \u201eprawdziwych Szwed\u00f3w pochodz\u0105cych ze Skandynawii\u201d<\/em>, to oka\u017ce si\u0119, \u017ce znaczna cz\u0119\u015b\u0107 z nich by\u0142a w istocie Finami. Nie zmienia to faktu, \u017ce uwa\u017cali si\u0119 oni za wierne s\u0142ugi kr\u00f3la Szwecji, gotowe przelewa\u0107 za niego krew. Dlatego nie maj\u0105 wi\u0119kszego sensu pr\u00f3by kwestionowania szwedzkiego charakteru korpusu obl\u0119\u017cniczego pod Jasn\u0105 G\u00f3r\u0105 na podstawie jego sk\u0142adu etnicznego.<\/p>\n\n\n\n [\u2026]<\/p>\n\n\n\n